 |
Kortegolf omroepstation PCJ
Happy Station
|
Het Philips Natuurkundig Laboratorium te Eindhoven behaalde in
1927 met de experimentele kortegolfzender PCJJ een groot succes. Koningin
Wilhelmina sprak op 1 juni 1927 rechtstreeks via de kortegolfzender tot
landgenoten in Oost- en West-Indie. Dit was voor Philips de aanleiding om een
Wereldomroep te stichten. Dit leidde tot de oprichting van de PHOHI
(Philips Omroep Holland Indie). Rond 1929 werd de Philips callsign gewijzigd in
PCJ. Het Natuurkundig Laboratorium ging verder met de ontwikkeling van een
nieuwe zender. De eerste trap voor deze PCJ zender kwam voort uit een
experimentele omroepzender welke tot oktober 1931 in Amsterdam was opgesteld.
Vanaf september 1934 werden hiermee al geregeld experimentele uitzendingen
verricht. Einde 1936 is het zendvermogen verhoogd door bijschakeling van een trap
met twee watergekoelde zendlampen van het type TA 20/250. Dit leverde bij een
frequentie van 15,22 MHz een vermogen van 60 kW en was de sterkste
kortegolfzender in Europa. In 1937 werd deze zender overgebracht van Eindhoven
naar het terrein van de Phohi-zender in Huizen. Hoewel enige malen gesaboteerd,
overleefde de PCJ zender de
oorlog. Na de oorlog bleef het in gebruik als wereldomroepzender tot 1957.
In het zendgebouw van het voormalige
zendcomplex Radio Kootwijk stond de PCJ zender lange tijd 'geparkeerd'.
In 1998 verkocht de PTT (KPN) het complex aan de Staat der
Nederlanden. De aanwezige apparatuur moest
een andere bestemming vinden. De PCJ zender gaat januari 2001 naar het Philips
Museum Eindhoven.
Literatuur:
Spanne en Spanningen. Willem Vogt. 1958
Het experimentele korte golf omroepstation PCJ. Philips Technisch Tijdschrift
jan. 1938
Radio-Centrum 1937. Nr. 9, 45.
Range 1956. Philips Telecommunication Journal. PCJJ-Pioneer on shortwaves
 |
De PCJ zender zoals opgesteld in 1937 in
Huizen. Links een deel van het hoogspanning schakelbord. Midden achter de
controlekamer. Rechts eerst de voortrappen, daarna de beide eindtrappen voor
de 19 en 31 m golflengte. De zender eindtrap is opgesteld in een geheel open
houten frame. |
| De draaibaar opgestelde zendmasten te
Huizen. Opgericht in 1937. De complexe constructie was uniek in de wereld.
Het was in staat snel en met een zeer scherpe stralingshoek op het gewenste
doelgebied te richten. Het bestond uit twee 60 meter hoge torens. Om
absorptie minimaal te houden waren de torens van hout gebouwd. De bordessen
in de top dienden als ophangpunten voor de antennes. Elke toren had 2
verticaal hangende antennedraden en 2 verticaal hangende reflectoren. In de
richting van de 'beam' werd zo totaal een 24-maal sterkere straling verwacht
als wat met een gewone dipool kon worden bereikt. |
 |
 |
De PCJ zender eindtrap is weer
opgebouwd in het Philips Museum Eindhoven.
Op de voorgrond is het Lecher-systeem, tevens de toevoer van
koelwater voor de zendbuizen. Voor de beide trioden is 240 l/min water
nodig.
Bovenaan zijn de twee watergekoelde zendlampen van het type TA 20/250.
Elk kan bij
20 kV max. 250 kW leveren.
De gloeistroom is 420 A.
|
In een
aparte kast zit de sturing van de eindtrap.
Deze heeft eerst (1934) als eindtrap gefungeerd en bevat 4 watergekoelde
zendlampen van het type TA 12/20 000 K.
De PCJ is te vinden op de kortegolf stations-
schaal van de Philips radio's uit die tijd. |
 |
 |
 |